Column 24 oktober 2014

Datum 24 oktober 2014

Hedgefonds slaan opnieuw keihard toe op de, zoals gebruikelijk rustige handelsdag, zoals vrijdag doorgaans is. Met weinig en kleine verkooporders zijn de shortende hedgefondsen er opnieuw in geslaagd de koersen van hun focusfondsen fors in elkaar te drukken. Het wordt eentonig, ik weet het. Maar toch vind ik dat u moet weten op welke wijze het op de Nederlandse beurs toe gaat. De bekende fondsen als Fugro, SBM, Randstad, Akzo, Boskalis, Unilever, Gemalto, Air France-KLM en Aperam zijn opnieuw slachtoffer en staan genoteerd als de grootste dalers van vandaag. De koersen van deze fondsen dalen harder dan als de AEX intra-day daalt en stijgen niet mee als de AEX zich intra-day hersteld. Zo wordt Randstad, vanmiddag om 14.45 uur, met 1 verkooporder 40 eurocent (1.3%) lager gezet, dit zonder reden. Conclusie dus duidelijk. De Nederlandse beleggers brengen dus veel geld naar Amerika op dit moment. De betreffende vermogensbeheerders overzee lachen zich helemaal suf en hebben vandaag weer betrekkelijk tientallen miljoenen euro’s voor hun hedgefonds verdiend, waarna ze uiteraard zelf, als handelaar, ook weer een supra-bonus tegemoet kunnen zien voor bewezen diensten.

Wij, Europeanen, maken het hen ook wel erg gemakkelijk. Allerlei hoogwaardige personen, die zich publiekelijk hierover denken te moeten uitspreken, houden nog steeds vast aan hun eerdere mening, namelijk dat hedgfondsen belangrijk zijn voor de efficiëntie en liquiditeit van de markt, en dat short gaan geen negatief effect heeft op de beurs. Ze vergeten echter dat dit allang achterhaald is. Short gaan op zich is inderdaad geen enkel probleem. Als je wil gokken op een daling, dan kan dit middels shortposities in te nemen. Maar nu wordt niet meer gewoon shortgegaan om te speculeren op een latere koersdaling op de beurs. Het shortgaan wordt op een tactische wijze uitgevoerd, zodanig dat het shortgaan voortdurend dalende koersen teweegbrengt. Het is dus geen speculeren op een koersdaling, maar het is zelf zorgen voor een koersdaling door koersmanipulatie. En dan ook nog vaak in georganiseerd verband.   

Bij de AFM en de politiek gaat blijkbaar nog steeds geen lichtje branden. Die begrijpen absoluut niet wat er aan de hand is en volgen blijkbaar het nieuws ook niet. Er zijn toch genoeg berichten over dit schimmige spel van de buitenlandse hedgefondsen op diverse Internet sites, forums en in kranten. Vele persoenen beginnen het spel te begrijpen en te morren. Echter blijven de gezagbekleders, vertegenwoordigers binnen de financiële markt elkaar maar napraten dat short gaan zo belangrijk is voor de markt. Zo is op de financiële telegraaf een video  te zien waarin een of andere analist bewijst dat hij er ook niet veel van begrijpt, of hij neemt het publiek in de maling, omdat hij wellicht zelf ook veelvuldig short gaat. Het gaat hier om de heer Laurens Maartens van NBWM, die het pleidooi van Gemalto-topman Olivier Piou om de shorthandel aan te pakken, "een teken van zwakte" vindt. Dat zegt hij tenminste in het DFT journaal. Hij zegt dat de CEO dat zelf over zich afroept door slecht te presteren als bedrijf en dat hij het vertrouwen van aandeelhouders daardoor verliest. Hij maakt hierbij naar mijn mening een paar fouten. Allereerst presteert Gemalto toch helemaal niet slecht, dus dat kan de reden niet zijn. Ten tweede heeft hij het vertrouwen van aandeelhouders helemaal niet verloren. Aandeelhouders shorten niet. Zij verkopen hoogstens, maar dat doen ze niet. Ze lenen de aandelen blijkbaar soms wel uit, en begrijpen de gevolgen daarvan niet. De zittende aandeelhouders verliezen dus helemaal geen vertrouwen. De omzetten bij intra-day stijgingen zijn ook vele malen groter dan bij dalingen. Dat hedgefondsen een techniek hebben ontwikkeld die een koersdaling verzekerd, daar kunnen de aandeelhouders weinig aan doen.

Tevens maakt FD vandaag melding van een onderzoek door de Utrecht University School of Economics naar het speculeren op koersdalingen van Nederlandse aandelen, welke binnenkort verschijnt in vakblad Economisch Statistische Berichten. Ik zou de inhoud van het hele onderzoek eerst dienen te kennen voor ik er iets over kan zeggen. Hierbij trachten de onderzoekers blijkbaar de empirische waarheid te onderzoeken van het algemene statement “dat shortsellers, veelal hedgefondsen, rijk worden ten koste van anderen”.  Dit wordt gedaan aan de hand van de behaalde rendementen van shortsellers. Als ik de tekst in het FD goed begrijp is de conclusie dat het eerste statement niet waar is. Mijn eerste ingeving is dan dat dit statement helemaal niets te maken heeft met rendement.  Het gaat er mijn inziens nu juist om hoe dit rendement wordt gemaakt. Maar zoals gezegd, eerst het hele rapport maar afwachten.

Waarom doen de grote banken dan niets zult u zeggen? Verreweg de grootste inkomstenbron voor banken komt van die zelfde hedgefonds. Voor hen zijn de hedgefonds business. Ook banken lenen aandelen uit, die zijn bijvoorbeeld in haar beleggingsfonds hebben. Waar de inkomsten, namelijk de rentevergoeding aan de banken voor het uitlenen, naar toe gaat is onduidelijk. Tevens is handel geld, dus hoe meer handel van hedgefondsen des te beter.

Het weekend van 1 november zal ik trachten het verdienmodel van de hedgefonds en alle belangen van gerelateerde partijen uiteen te zetten.

Dan nog even Imtech, waarvan de koers lijkt te stabiliseren. Shorten in dit fonds levert in absolute zin niet veel op dus zie ik persoonlijk niet zoveel gevaar hiervoor. De aandeelhouders, voornamelijk banken, hebben belang bij hogere koersen om nog iets terug te verdienen. Die zullen dus de koers zoveel mogelijk ondersteunen. Toch was het de laatste minuten van de handel weer feest. Elke koersstijging werd direct tenietgedaan door een koersdaling. Opvallen was dat het hierbij vele malen ging om een transactie van 4351 aandelen (totaal dus inleg 43 euro per verkooporder). Geen toeval lijkt me. Een 1/10 eurocent, wat het minimale verschil is bij een koersverandering (aandeel Imtech staat immers 1 eurocent), betekent al een koersstijging of daling van 1%.

Ik wil u nog even verwijzen naar een afscheidsbrief van een Amerikaanse hedgefunds manager aan zijn klanten. Deze manager heeft in een korte tijd veel geld verdiend met zijn hedgefonds, is 37 jaar, en stopt met het hedgefund omdat hij financieel binnen is een: http://www.ft.com/intl/cms/s/0/128d399a-9c75-11dd-a42e-000077b07658.html#axzz3H3fafK32

Eigenlijk behoeft dit geen nader commentaar.